اکتشاف معدنی در کشور برای عبور از محدودیت‌های روش‌های سنتی، ناگزیر به حرکت به سمت اعماق و بهره‌گیری از فناوری‌ها و داده‌های دقیق‌تر است. بخش قابل‌توجهی از ظرفیت‌های معدنی کشور در عمق زمین قرار دارد و شناسایی این ذخایر بدون توسعه روش‌های نوین اکتشافی، از جمله ژئوفیزیک هوایی، ژئوفیزیک زمینی و حفاری‌های عمقی، امکان‌پذیر نخواهد بود.افزایش حدود ۵۰ درصدی حفاری اکتشافی در سال ۱۴۰۴ نسبت به سال پیش از آن، نشانه‌ای از تحرک بیشتر در این حوزه است؛ اما تداوم این روند به تغییر رویکرد در برنامه‌ریزی اکتشاف نیاز دارد. صرف افزایش حجم حفاری کافی نیست؛ آنچه اهمیت دارد، هدفمند شدن عملیات اکتشافی بر پایه اطلاعات علمی و کاهش ریسک سرمایه‌گذاری است.در این چارچوب، همکاری وزارت صنعت، معدن و تجارت و سازمان زمین‌شناسی برای بررسی ۱۳ بلوک اکتشافی را باید گامی در جهت شناسایی ظرفیت‌های جدید معدنی دانست.
نتایج قابل‌توجه به‌دست‌آمده در دو بلوک خراسان جنوبی و گلستان نیز نشان می‌دهد که تمرکز بر مطالعات نظام‌مند و استفاده از داده‌های اکتشافی می‌تواند مسیر شناسایی ذخایر جدید را هموارتر کند.از سوی دیگر، اکتشاف پرریسک‌ترین بخش زنجیره معدن است و ورود سرمایه‌گذار به این مرحله، بدون دسترسی به اطلاعات قابل اتکا دشوار خواهد بود. بنابراین، کاهش ریسک اولیه اکتشاف و طراحی الگوهای مشارکتی برای حضور بخش خصوصی باید در کنار توسعه فعالیت‌های اکتشافی دنبال شود. دولت و نهادهای تخصصی می‌توانند با فراهم‌کردن اطلاعات پایه و شناسایی محدوده‌های مستعد، زمینه تصمیم‌گیری آگاهانه‌تر سرمایه‌گذاران را فراهم کنند.در این میان، تکمیل پایگاه جامع داده‌های علوم زمین اهمیت ویژه‌ای دارد. گردآوری اطلاعات دستگاه‌های مختلف و تلفیق داده‌های زمین‌شناسی، ژئوشیمی و ژئوفیزیک در مقیاس یک‌پنجاه‌هزارم، امکان تحلیل دقیق‌تر محدوده‌های معدنی و هدف‌گذاری بهتر عملیات اکتشافی را فراهم می‌کند. اطلاعات یکپارچه، علاوه بر جلوگیری از پراکندگی مطالعات، می‌تواند از تکرار هزینه‌ها و تصمیم‌گیری‌های مبتنی بر داده‌های ناقص جلوگیری کند.آینده اکتشافات معدنی کشور در گرو پیوند سه مؤلفه است: فناوری‌های نوین، داده‌های دقیق و مشارکت سرمایه‌گذاران. حرکت به سمت اعماق زمانی به نتیجه خواهد رسید که پیش از ورود ماشین‌آلات حفاری، شناخت کافی از زمین و ظرفیت‌های آن وجود داشته باشد.
منبع: انجمن مس ایران
تاریخ انتشار خبر: ۱۶ آبان ۱۴۰۵
